স্বাস্থ্য বীমা (Health Insurance) কি? কিয় প্ৰয়োজনীয় আৰু কেনেকৈ বাছনি কৰিব?

বৰ্তমানৰ দ্ৰুত পৰিৱৰ্তনশীল পৃথিৱীত, আমাৰ জীৱনশৈলী আৰু পৰিৱেশৰ পৰিৱৰ্তনৰ লগে লগে বিভিন্ন ৰোগৰ প্ৰাদুৰ্ভাৱো বৃদ্ধি পাইছে। আপুনি হয়তো লক্ষ্য কৰিছে যে আজিকালি চিকিৎসালয়ৰ খৰচ কিমান দ্ৰুতগতিক বাঢ়িছে। এনে পৰিস্থিতিত, নিজৰ আৰু পৰিয়ালৰ স্বাস্থ্যৰ লগতে বিত্তীয় নিৰাপত্তা সুনিশ্চিত কৰিবলৈ স্বাস্থ্য বীমা (Health Insurance) এক অপৰিহাৰ্য আহিলা হৈ পৰিছে। এই ব্লগ পোষ্টটোত আমি স্বাস্থ্য বীমা কি, ইয়াৰ প্ৰয়োজনীয়তা, প্ৰকাৰ, আৰু কেনেকৈ এখন সঠিক পলিচি বাছনি কৰিব লাগে সেই বিষয়ে বিতংভাৱে আলোচনা কৰিম।

স্বাস্থ্য বীমা কি? (What is Health Insurance?)

স্বাস্থ্য বীমা হৈছে বীমা কোম্পানী আৰু বীমা গ্ৰহণকাৰীৰ মাজত হোৱা এক আইনী চুক্তি। এই চুক্তি অনুসৰি, আপুনি প্ৰতি বছৰে এক নিৰ্দিষ্ট পৰিমাণৰ ধন বা প্ৰিমিয়াম (Health insurance premium) বীমা কোম্পানীক প্ৰদান কৰে, আৰু তাৰ বিনিময়ত কোম্পানীটোৱে আপোনাৰ চিকিৎসাৰ বাবে হোৱা ব্যয় বহন কৰাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি দিয়ে।

যেতিয়া আপুনি বা আপোনাৰ পৰিয়ালৰ কোনো সদস্য অসুস্থ হৈ চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া হয়, তেতিয়া চিকিৎসালয়ৰ বিল, অস্ত্ৰোপচাৰৰ খৰচ, ঔষধৰ খৰচ আদি সকলোবোৰ Medical insurance plans ৰ অধীনত বীমা কোম্পানীয়ে পৰিশোধ কৰে।

স্বাস্থ্য বীমা কিয় অতি প্ৰয়োজনীয়? (Why do you need Health Insurance?)

বহুতো মানুহে ভাবে যে তেওঁলোক সুস্থ, গতিকে তেওঁলোকক স্বাস্থ্য বীমাৰ প্ৰয়োজন নাই। কিন্তু এইটো এক ডাঙৰ ভুল ধাৰণা। তলত স্বাস্থ্য বীমাৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ উপকাৰিতা উল্লেখ কৰা হ’ল:

১. চিকিৎসাৰ বৰ্ধিত ব্যয়ৰ মুখামুখি হোৱা (Combating Medical Inflation):

বৰ্তমান সময়ত চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ বহুত উন্নতি হৈছে যদিও ইয়াৰ লগতে চিকিৎসাৰ খৰচো আকাশলংঘী হৈছে। এটা সাধাৰণ অস্ত্ৰোপচাৰৰ বাবেও লাখ লাখ টকাৰ প্ৰয়োজন হ’ব পাৰে। এখন ভাল Health insurance policy থাকিলে আপোনাৰ সঞ্চয় কৰা ধনখিনি সুৰক্ষিত হৈ থাকে।

২. নগদবিহীন চিকিৎসাৰ সুবিধা (Cashless Mediclaim Policy):

স্বাস্থ্য বীমাৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ সুবিধাটো হ’ল Cashless treatment। বীমা কোম্পানীৰ লগত চুক্তিবদ্ধ (Network hospitals) চিকিৎসালয়ত আপুনি নিজৰ পকেটৰ পৰা একো টকা নিদিয়াকৈয়ে চিকিৎসা লাভ কৰিব পাৰে। বীমা কোম্পানীয়ে পোনে পোনে চিকিৎসালয়ৰ লগত বিলৰ নিষ্পত্তি কৰে।

৩. জীৱনশৈলীজনিত ৰোগৰ পৰা সুৰক্ষা (Protection against Lifestyle Diseases):

হৃদৰোগ, ডায়েবেটিছ, কেন্সাৰ আদি ৰোগ আজিকালি যিকোনো বয়সতে হ’ব পাৰে। এনে ৰোগৰ চিকিৎসা দীঘলীয়া আৰু ব্যয়বহুল। সেয়েহে সময়মতে Buy health insurance online কৰি ৰখা উচিত।

৪. কৰ ৰেহাই (Tax Benefits):

আয়কৰ আইন ১৯৬১ ৰ ধাৰা ৮০ ডি (Section 80D) অনুসৰি, আপুনি স্বাস্থ্য বীমাৰ প্ৰিমিয়ামৰ ওপৰত কৰ ৰেহাই লাভ কৰিব পাৰে। নিজৰ আৰু পৰিয়ালৰ লগতে বৃদ্ধ পিতৃ-মাতৃৰ বাবে কৰা স্বাস্থ্য বীমাৰ জৰিয়তে আপুনি বছৰি ৭৫,০০০ টকা পৰ্যন্ত কৰ ৰেহাই পাব পাৰে।

৫. মানসিক শান্তি (Peace of Mind):

যিকোনো জৰুৰীকালীন অৱস্থাত টকাৰ চিন্তা নকৰাকৈ শ্ৰেষ্ঠ চিকিৎসা লাভ কৰাৰ মানসিক শান্তি অমূল্য। স্বাস্থ্য বীমাই আপোনাক এই শান্তি প্ৰদান কৰে।

স্বাস্থ্য বীমাৰ প্ৰকাৰসমূহ (Types of Health Insurance Plans)

ভাৰতত বিভিন্ন ধৰণৰ স্বাস্থ্য বীমা উপলব্ধ। আপুনি Best health insurance in India বিচাৰিলে তলৰ প্ৰকাৰসমূহৰ বিষয়ে জনাটো দৰকাৰ:

১. ব্যক্তিগত স্বাস্থ্য বীমা (Individual Health Insurance):
এই পলিচিয়ে কেৱল এজন ব্যক্তিক আৱৰি লয়। ইয়াৰ সামগ্ৰিক কভাৰ (Sum Insured) কেৱল সেই ব্যক্তিজনৰ বাবেহে নিৰ্ধাৰিত থাকে। অবিবাহিত বা কম বয়সীয়া লোকৰ বাবে ই উপযোগী।

২. পৰিয়ালৰ স্বাস্থ্য বীমা (Family Floater Health Insurance):
এই পলিচিৰ অধীনত এটা প্ৰিমিয়াম দি আপোনাৰ গোটেই পৰিয়ালটোক (স্বামী/স্ত্ৰী, সন্তান আৰু কেতিয়াবা পিতৃ-মাতৃ) সামৰি ল’ব পাৰি। পৰিয়ালৰ যিকোনো সদস্যই প্ৰয়োজন অনুসৰি পলিচিৰ সম্পূৰ্ণ ধনৰাশি ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে।

৩. জ্যেষ্ঠ নাগৰিকৰ স্বাস্থ্য বীমা (Senior Citizen Health Insurance):
৬০ বছৰ বা তাতকৈ অধিক বয়সৰ লোকসকলৰ বাবে এই পলিচি প্ৰস্তুত কৰা হয়। ইয়াত সাধাৰণতে বৃদ্ধ বয়সত হোৱা ৰোগসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়, যদিও ইয়াৰ Health insurance premium অলপ বেছি হয়।

৪. গুৰুতৰ ৰোগৰ বীমা (Critical Illness Insurance):
কেন্সাৰ, কিডনী বিকল হোৱা, হাৰ্ট এটেক আদি গুৰুতৰ ৰোগৰ বাবে এই বীমা কৰা হয়। এনে ৰোগ ধৰা পৰাৰ লগে লগে বীমা কোম্পানীয়ে এককালীন ধন প্ৰদান কৰে, যিটো চিকিৎসাৰ লগতে অন্যান্য খৰচতো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি।

৫. টপ-আপ প্লেন (Top-up Plans):
আপোনাৰ বৰ্তমানৰ পলিচিৰ কভাৰ শেষ হৈ গ’লে, অতিৰিক্ত সুৰক্ষাৰ বাবে অতি কম প্ৰিমিয়ামত Top-up plan কিনিব পাৰি।

শ্ৰেষ্ঠ স্বাস্থ্য বীমা কেনেকৈ বাছনি কৰিব? (How to Choose the Best Health Insurance?)

বজাৰত উপলব্ধ শ শ পলিচিৰ মাজৰ পৰা সঠিকখন বাছনি কৰাটো টান হ’ব পাৰে। পলিচি কিনাৰ আগতে তলৰ কথাসমূহলৈ মন কৰিব:

১. দাবী নিষ্পত্তিৰ হাৰ (Claim Settlement Ratio – CSR):
যিটো কোম্পানীৰ Claim Settlement Ratio বেছি (অৰ্থাৎ তেওঁলোকে কিমান শতাংশ দাবী সফলতাৰে পৰিশোধ কৰিছে), সেই কোম্পানীৰ পৰাহে বীমা লোৱা উচিত। সদায় ৯৫% তকৈ বেছি CSR থকা কোম্পানী বাছনি কৰক।

২. নেটৱৰ্ক চিকিৎসালয়ৰ সংখ্যা (Network Hospitals):
আপোনাৰ ঘৰৰ আশে-পাশে থকা আগশাৰীৰ চিকিৎসালয়সমূহ বীমা কোম্পানীটোৰ নেটৱৰ্কত আছে নে নাই তাক পৰীক্ষা কৰিব। ইয়ে আপোনাক Cashless চিকিৎসা পোৱাত সহায় কৰিব।

৩. কো-পেমেন্ট (Co-payment Clause):
কো-পেমেন্ট মানে হ’ল চিকিৎসালয়ৰ বিলৰ এক নিৰ্দিষ্ট শতাংশ আপুনি নিজৰ পকেটৰ পৰা দিব লাগিব। পলিচি লোৱাৰ সময়ত সদায় ০% (Zero percent) কো-পেমেন্ট থকা পলিচি বাছনি কৰিবলৈ চেষ্টা কৰক।

৪. অপেক্ষাৰ সময় (Waiting Period):
পলিচি কিনাৰ পিছত পূৰ্বৰে পৰা থকা ৰোগৰ (Pre-existing diseases) চিকিৎসাৰ বাবে কিছু সময় অপেক্ষা কৰিবলগীয়া হয়। এই সময় সাধাৰণতে ২ ৰ পৰা ৪ বছৰ হয়। যিখন পলিচিত Waiting period কম থাকে, সেইখন পলিচিয়েই উত্তম।

৫. ৰুম ৰেন্ট লিমিট (Room Rent Capping):
বহুতো বীমা কোম্পানীয়ে চিকিৎসালয়ৰ ৰুমৰ ভাড়াৰ ওপৰত এক নিৰ্দিষ্ট সীমা বান্ধি দিয়ে। সেয়েহে “No Room Rent Limit” (ৰুমৰ ভাড়াৰ কোনো সীমা নথকা) পলিচি লোৱাটো বুদ্ধিমানৰ কাম।

স্বাস্থ্য বীমাত কি কি অন্তৰ্ভুক্ত নহয়? (Exclusions in Health Insurance)

পলিচি এখনৰ সম্পূৰ্ণ সুবিধা ল’বলৈ কি কি ৰোগ বা খৰচ কভাৰ নহয়, সেয়া জনাটো দৰকাৰ। সাধাৰণতে তলৰ কথাসমূহ স্বাস্থ্য বীমাই সামৰি নলয়:

• কস্মেটিক চাৰ্জাৰী বা সৌন্দৰ্য বৰ্ধক অস্ত্ৰোপচাৰ।
• মদ বা ড্ৰাগছ সেৱনৰ ফলত হোৱা ৰোগ।
• আত্মহত্যাৰ চেষ্টা বা নিজকে আঘাত কৰা কাৰ্যৰ ফলত হোৱা চিকিৎসা।
• দাঁতৰ চিকিৎসা (যেনে ৰুট কেনেল), যদিহে চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি হ’বলগীয়া নহয়।
• পলিচি কিনাৰ প্ৰথম ৩০ দিনৰ ভিতৰত হোৱা যিকোনো ৰোগৰ চিকিৎসা (দুৰ্ঘটনাৰ বাহিৰে)।

অনলাইনত স্বাস্থ্য বীমা কেনেকৈ কিনিব? (How to buy Health Insurance Online?)

বৰ্তমান সময়ত Health insurance premium calculator ব্যৱহাৰ কৰি অনলাইনত পলিচি কিনাটো বহুত সহজ। আপুনি বিভিন্ন ৱেবছাইটত গৈ কোম্পানীসমূহৰ পলিচিৰ তুলনা কৰিব পাৰে। অনলাইনত পলিচি কিনিলে এজেণ্টৰ কমিচন বাচি যায়, যাৰ ফলত প্ৰিমিয়াম কিছু পৰিমাণে কম হয়। সদায় চৰকাৰীভাৱে স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত (IRDAI অনুমোদিত) ৱেবছাইট বা এপ্পৰ পৰাহে পলিচি কিনিব।

সামৰণি (Conclusion)

“স্বাস্থ্যই পৰম ধন” – এই আপ্তবাক্যশাৰী আমি সকলোৱে জানো। জীৱনটো অনিশ্চয়তাৰে ভৰা আৰু কেতিয়া কি ৰোগ বা দুৰ্ঘটনাই আমাক আগুৰি ধৰে তাৰ কোনো নিশ্চয়তা নাই। সেয়েহে, কম বয়সতে এখন ভাল Health Insurance Policy ক্ৰয় কৰাটো আপোনাৰ জীৱনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ বিত্তীয় সিদ্ধান্তসমূহৰ ভিতৰত এটা হোৱা উচিত। আজিৰ পৰাই Health insurance plans for family ৰ বিষয়ে গৱেষণা আৰম্ভ কৰক আৰু নিজৰ লগতে পৰিয়ালৰ ভৱিষ্যত সুৰক্ষিত কৰক।

সঘনাই সোধা প্ৰশ্নসমূহ (FAQs)